ΚΥΡΙΑΚΗ ΙΓ'ΛΟΥΚΑ-«Το μεσότοιχον τοῦ φραγμοῦ λύσας»

Αγαπητοί μου αδελφοί, ο συνεχής πόθος και η ασίγαστη αγωνία και επιθυμία των ανθρώπων μέσα στην ιστορία υπήρξε η πραγματοποίηση της ειρήνης ως ένα μόνιμο και συνεχές γεγονός. Οι πόλεμοι, οι αναστατώσεις και τα φοβερά εγκλήματα που έχουν διαπραχθεί στην ανθρώπινη ιστορία αλλά και η συνέχιση αυτή της πορείας των λαών και των ανθρώπων, έχουν κάνει την ειρήνη το πολύτιμο και πολυπόθητο αγαθό. Ειρήνη και αγάπη είναι τα μεγαλύτερα αγαθά για την διατήρηση του κόσμου. Όπως τα βασικά αγαθά για την συντήρηση του ανθρώπινου σώματος είναι το ψωμί και το λάδι, έτσι και η ειρήνη και η αγάπη είναι τα αγαθά συντήρησης του κόσμου. Μεταξύ των μεγάλων δωρεών του Θεού είναι η αγάπη που πρόσφερε. Να θυμηθούμε τον Αγγελικό ύμνο που άκουσαν για πρώτη φορά οι άνθρωποι ποιμένες στην Βηθλεέμ κατά την Γέννηση του Κυρίου μας: «Δόξα ἐν ὑψίστοις Θεῷ καὶ ἐπί γῆς εἰρήνη ἐν ἀνθρώποις εὐδοκία». Αλλά και ο Κύριος μας πολλάκις μίλησε για την ειρήνη στους μαθητές Του, ιδιαίτερα δε μετά την Ανάσταση Του: «εἰρήνη τὴν ἐμὴν δίδωμι ὑμῖν». Όντως ο Κύριός μας είναι η προσωποποιημένη αγάπη· έτσι και η ειρήνη. Αυτό μας λέγει ο Απ. Παύλος στο σημερινό Αποστολικό Ανάγνωσμα που ακούσαμε αδελφοί: «Αὐτός γαρ ἐστίν ἡ εἰρήνη ἡμῶν». Η παρουσία του Χριστού μας στον κόσμο και η σταυρική του θυσία ένωσε τους δύο αντιμαχόμενους κόσμους εις ενότητα μίαν «ὁ ποιήσας τὰ ἀμφότερα ἕν». Η προχριστιανική εποχή θεωρείται μια εποχή όπου ο Ιουδαϊκός και ο εθνικός κόσμος, ο κόσμος του Νόμου και ο κόσμος της ειδωλολατρίας, ήταν διχασμένοι, γεμάτοι από έχθρα και αδικία. Ο Χριστός μας γκρέμισε το μεσότοιχον της έχθρας και δημιούργησε ενότητα μίαν. «Το μεσότοιχον τοῦ φραγμοῦ λύσας» για να δημιουργήσει μια νέα ανθρωπότητα βασισμένη στην ειρήνη και την αγάπη των καρδιών και την δια του Αγ. Πνεύματος ενότητα. Ο ίδιος αδελφοί έγινε το βασικό λιθάρι της γωνίας που κρατά ολόκληρο το οικοδόμημα της Εκκλησίας με θεμέλια τους προφήτες και τους Αποστόλους. Όμως και εμείς όλοι οι Χριστιανοί μέσα στην ζωή και την πορεία της Εκκλησίας μας είμαστε μέτοχοι και συνεχιστές αυτού του μεγάλου οικοδομήματος της πνευματικής κατοικίας του Θεού. Αδελφοί μου, ήλθε ο Χριστός μας με το κήρυγμά του, την πνοή αγάπης και αδελφοσύνης, έριξε τους φραγμούς της έχθρας, έτσι ώστε ο Απ. Παύλος να διακηρύττει: «οὐκ ἔνι Ἕλλην καὶ Ιουδαίος… αλλὰ τὰ πάντα καὶ ἐν πᾶσι Χριστός». Ήλθε ο Χριστός όχι να ενώνει λαούς με το ίδιο χρώμα, αλλά αυτό που έχει σημασία είναι η λευκότητα της ψυχής. Ήλθε ο Χριστός μας να καταργήσει την διαφορά σε προνομιούχους και δυναστευομένους, σε ελεύθερους και δούλους: «οὐκ ἔνι δοῦλος οὐδὲ ἐλεύθερος» διακηρύττει ο Απ. Παύλος. «Οὐκ ἔνι ἄρσεν καὶ θήλυ». Την μοναδική ευεργετική επανάσταση που έγινε ποτέ δημιούργησε και πραγματοποίησε η Χριστιανική πίστη και η Εκκλησία. Δυστυχώς στην πορεία της ιστορίας παρουσιάστηκαν φαινόμενα αμαύρωσης του Χριστιανικού μηνύματος από ανθρώπους και λαούς που δεν έβαλαν στην καρδιά τους την ειρήνη και την αγάπη του Χριστού. Είναι όλοι εκείνοι που δεν συγκαταλέγονται στην χορεία των ανθρώπων του Χριστού. Ο Αγ. Ιωάννης ο Χρυσόστομος λέγει «αν η ειρήνη βασισθεί στον άνθρωπο γρήγορα καταλύεται, αν βασισθεί στον Θεό δεν καταλύεται ποτέ». Γι’ αυτό αδελφοί μου ας βάλουμε στην καρδιά μας την ειρήνη του Χριστού και στις μεταξύ μας σχέσεις. Ας μάθουμε να προσευχόμαστε για την ειρήνη του σύμπαντος κόσμου ώστε ο Θεός να αμβλύνει τα μίση μεταξύ των ανθρώπων και των λαών. Αμήν! Γραπτό κήρυγμα Ιεράς Μητροπόλεως Κερκύρας (27–11– 2022)

Ο αριστερός ινστρούχτορας και...το φρυγανισμένο ζυμωτό ψωμι με βουτυρο...

Δεν θα γράψω για την Κιβωτό του Κοσμου, ισως πιο μετά. Θα γράψω για το φρυγανισμένο ζυμωτό ψωμι με βουτυρο, αληθινό βουτυρο, όχι μαργαρίνη, οχι βιτάμ, που ζωντάνεψε μια μέρα της ζωής του εννιάχρονου τότε πατέρα μου, όπως την διηγήθηκε σαν να ηταν χθες, μια Κυριακή στο πατρικό μου. Πήγα να δω τους γονεις κ έφερα δικό μου φρεσκοψημένο ζυμωτό ψωμι. Και οι δυο εκοψαν μια φέτα και την άλειψαν με βουτυρο. Ο πατέρας μου την φρυγάνισε πρώτα. Οσο την έτρωγε μου ελεγε και την ιστορια. Ήταν εννιά, ο αδελφός του πέντε κ η αδελφη τρία. Σεπτέμβριος του '44 κ οι Γερμανοί είχαν φύγει απ’ τον Μεσενικολα το χωριο του. Το σπίτι τους καμένο. Ο στρατιωτικος πατέρας του, μακριά. Αυτός η μανα και τ'αδελφια του, έμεναν σ’ ένα δωμάτιο επιταγμένου σπιτιού στην Καρδίτσα, μαζί με αλλες ξεσπιτωμενες οικογένειες. Ηταν τυχεροί και στο δωμάτιο υπήρχε τζάκι. Εκείνη τη μέρα είχε έρθει απ’ το πρωί ένα νεαρό ζευγάρι απ’ την Αθήνα. Τους συστήθηκαν. Ο πατερας μου θυμάται ακόμα το όνομα του νέου. Κ. Μαρουλης. Επισκέπτες, μ’ εκδρομικά σακίδια στους ώμους. Θα μεναν σ’ ένα από τα δωμάτια. Το βραδακι ζήτησαν απ’ την γιαγια μου να καθησουν μαζί τους δίπλα στο τζάκι. Το δικό τους δωμάτιο δεν είχε. Καθησαν κ άρχισαν να τους μιλάνε για τον θαυμαστό καινουργιο αριστερό κόσμο που θα δημιουργούσαν. Όλα θα ήταν δίκαια. Όλοι θα ήταν ίσοι. Θα ήταν δωρεάν εκεινο, δωρεάν το αλλο. Τα τρία πιτσιρικια με γουρλωμένα ματια άκουγαν κ αυτά. Ρώτησε ο πατέρας μου: και τα παιχνίδια δωρεάν; -Ναι κ αυτά! Δωρεάν! Κι ενώ περιέγραφαν μ‘ ενθουσιασμό τον αριστερό παράδεισο επι της γης, ο κ. Μαρουλης είχε βγάλει μια φρατζόλα άσπρο ψωμι απ’ το σακίδιο (ο πατέρας μου το μονο ψωμι που ήξερε ήταν το μαύρο με τα πίτουρα ) ειχε κόψει δυο φέτες, τις ειχε καρφώσει σε δυο πηρούνια και μαζί με την κοπέλα τις ειχαν φρυγανίσει στην φωτια και αλείψει με βουτυρο ( αληθινό, απ'το σακίδιο και αυτό ). Και τις μασουλαγαν μπροστά στα ταλαίπωρα μονιμως πεινασμένα πιτσιρικια και τη μάνα τους. Το άρωμα του φρυγανισμένου ψωμιού, το λιγωτικό άρωμα του λιωμενου βουτυρου, ειχαν πλημμυρισει κάθε κύτταρο του εννιάχρονου πατέρα μου. Ήταν το άρωμα του παραδείσου και θα περνουσε πολύς καιρος μεχρι να το γευτεί. Γιατί εκείνη την μέρα ο νεαρός ινστρούχτορας κ. Μαρούλης και η νεα κοπέλα, πέρα από τον ιδανικό τους κόσμο, δεν μοιράστηκαν ούτε ψίχουλο απ’ την φρατζόλα και τις πασαλειμμένες βουτυρο φρυγανιές τους. Kristalia Lili Psimenou

Ένα κακόγουστο και υποκριτικό show...

Όταν πηγαίνεις σε μια χώρα για να λάβεις μέρος σε μια αθλητική διοργάνωση (στη συγκεκριμένη περίπτωση στο Μουντιάλ), οφείλεις να σέβεσαι τους νόμους και τον τρόπο ζωής τoυ τόπου που σε φιλοξενεί, είτε συμφωνείς είτε διαφωνείς μαζί τους. Δεν πας να τους κάνεις κήρυγμα μέσα στο σπίτι τους, δεν πας να τους κουνήσεις το δάχτυλο, δεν πας να χλευάσεις τις συνήθειές τους. Αν σε ενοχλούν τόσο πολύ οι συνθήκες που επικρατούν εκεί, μπορείς κάλλιστα να μην συμμετάσχεις στο Μουντιάλ, να καταγγείλεις τη χώρα που το διοργανώνει και να κάτσεις σπίτι σου. (βέβαια, το να παίζεις μπάλα -ή να κάνεις εμπόριο- μόνο με χώρες που έχουν την ίδια πολιτική ατζέντα με τη δικιά σου το θεωρώ ακραίο παραλογισμό και συνταγή για συνεχείς συγκρούσεις στις διεθνείς σχέσεις, αλλά αυτό είναι άλλο θέμα...) Όλα τα υπόλοιπα που βλέπουμε αυτές τις μέρες , δηλαδή τα LGBTQ+ περιβραχιόνια , το κλείσιμο των στομάτων, τα "βυζάκια έξω" κτλ δεν είναι τίποτε άλλο παρά φτηνά καραγκιοζιλίκια, ένα κακόγουστο και υποκριτικό show, μια ανέξοδη επίδειξη αρετής, από αυτές που τόσο αρέσουν στο ανεγκέφαλο προοδευτικάτο του twitter. Επί της ουσίας, όχι μόνο δεν θα αλλάξουν τις συνθήκες που επικρατούν στο Κατάρ, αλλά ,για ακόμη μια φορά, θα κάνουν την woke, ηθικοπλαστική Δύση περίγελο στα μάτια όλου του κόσμου. Tilemachos Chormovitis Οἱ ποδοσφαιριστὲς τῆς (ἑνοποιημένης) Ἐθνικῆς Γερμανίας -τοῦ «βαρέος πυροβολικοῦ» τοῦ εὐρωπαϊκοῦ ποδοσφαίρου- κλείνουν τὸ στόμα τους διαμαρτυρόμενοι γιὰ τὴν «φίμωση» τῆς πολυαγαπημένης «κοινότητας» τῶν δυτικῶν «ἐλὶτ» (μὲ πρώτη καὶ καλύτερη τὴν δυτικὴ Ἀριστερά), τὴν ἴδια στιγμὴ ποὺ στὴν Δύση (καὶ στὴν ἑλλαδική της μπανανία) φιμώνονται ὅσοι ἐκφράσουν δημοσίως τὴν διαφωνία τους γιὰ τὴν ἐξόφθαλμα προνομιακή της μεταχείριση. Οἱ ποδοσφαιρικοὶ ἀστέρες τοῦ δυτικοῦ «προοδευτισμοῦ» δὲν ἔδειξαν πάντως νὰ χολοσκᾶνε γιὰ τὸ γεγονὸς ὅτι ἀγωνίζονται σὲ γήπεδα ποὺ γιὰ νὰ φτιαχθοῦν σπάρθηκαν πρῶτα ἀπὸ τὰ ἐξήμισυ χιλιάδες πτώματα τῶν ἐργατῶν ποὺ δούλεψαν στὰ ἔργα ὑποδομῆς. Οὔτε παλαιότερα γιὰ τὸ μισὸ ἑκατομμύριο νεκρὰ παιδιὰ ἀπὸ τὶς κυρώσεις τῆς ἀμερικανοκρατούμενης Δύσης στὸ Ἰράκ. Οὔτε ὅταν ἔπεφταν στὴν Γιουγκοσλαβία οἱ βόμβες ἀπεμπλουτισμένου οὐρανίου, μὲ πρωτοστάτη τὸν «οἰκόλογο» Γερμανὸ ὑπουργὸ τῶν ἐξωτερικῶν. Ὅσο γιὰ τὴν καταστροφὴ ποὺ ἐπέβαλε στὴν Ἑλλάδα ἡ γερμανικὴ καγκελαρία, αὐτὸ μᾶς ἔλειπε! Ἡ αὐτοκτονοῦσα Δύση λίγο πρὶν ἀπὸ τὴν ὁριστική της κατάρρευση. Καλὴ ἀσφυξία λοιπόν! Τὸ Ἔνζυμο

Διότι εις τας ψυχάς των ανθρώπων δεν φυτρώνει κανένα πάθος ολεθριώτερον από τον φθόνον

1. Ο Θεός είναι αγαθός και παρέχει αγαθά εις τους αξίους. Ο διάβολος είναι πονηρός και δημιουργός κάθε κακίας. Και όπως εις τον αγαθόν ακολουθεί η έλλειψις φθόνου, έτσι εις τον διάβολον ακολουθεί ο φθόνος. Ας φυλαχθούμεν λοιπόν, αδελφοί, από το πάθος του φθόνου διά να μη γίνωμεν κοινωνοί των έργων του διαβόλου και ευρεθούμεν να καταδικαζώμεθα συγχρόνως με την ιδίαν καταδίκην. Διότι εάν αυτός που έχει αλαζονευθή ευρίσκεται εις το κρίμα του διαβόλου, τότε πώς ο φθονερός θα ξεφύγη την τιμωρίαν που έχει ετοιμασθή διά τον διάβολον; Διότι εις τας ψυχάς των ανθρώπων δεν φυτρώνει κανένα πάθος ολεθριώτερον από τον φθόνον. Αυτό που ελάχιστα λυπεί τους έξω, είναι το πρώτον και συγγενές κακόν εις τον κάτοχον. Διότι όπως η σκωρίασις φθείρει τον σίδηρον, έτσι ο φθόνος φθείρει την ψυχήν που την κατέχει. Ή καλύτερα όπως οι οχιές λέγουν ότι γεννώνται με το να τρώγουν εσωτερικά την κοιλίαν που τας εκυοφόρησεν*, έτσι και ο φθόνος φυσικά κατατρώγει την ψυχήν που τον εγκυμονεί. Ο φθόνος είναι λύπη διά την ευτυχίαν του πλησίον. Διά τούτο από τον φθονερόν ουδέποτε λείπουν αθυμίαι, ουδέποτε αι κακοκεφιές. Έκαμε πολλά γεννήματα το χωράφι του πλησίον; Έχει επάρκεια το σπίτι από όλα τα αγαθά της ζωής; Πάντοτε είναι χαρούμενος ο άνθρωπος; Όλα αυτά είναι τροφή διά την αρρώστιαν και πρόσθετος πόνος διά τον φθονερόν. Ώστε κατά τίποτε να μη διαφέρη από τον γυμνόν άνθρωπον που από όλους πληγώνεται. Είναι κάποιος γενναίος; Έχει καλήν υγείαν; Αυτά πληγώνουν τον φθονερόν. Άλλος είναι πιο όμορφος; Τούτο είναι άλλη πληγή διά τον φθονερόν. Υπερέχει κάποιος ως προς τα προτερήματα της ψυχής από τους πολλούς; Είναι περίβλεττος και ζηλεύεται διά την σύνεσιν και την δύναμιν του λόγου; Άλλος είναι πλούσιος και επιδίδεται λαμπρά εις δοσίματα και εις κοινωνίαν προς τους πτωχούς και επαινείται πολύ από τους ευεργετουμένους; Όλα αυτά είναι πληγαί και τραύματα που του κτυπούν κατάμεσα την καρδίαν. Και η δυσκολία της ασθενείας είναι ότι δεν ημπορεί ούτε καν να την ονομάση. Αλλ’ όμως σκύβει, και είναι κατηφής, τα έχει χαμένα, κλαίει μεγαλόφωνα και από το κακόν είναι χαμένος. Όταν δε ερωτάται διά το πάθος, εντρέπεται να ομολογήση την συμφοράν· ότι είμαι φθονερός και πικρός και με συντρίβουν τα καλά του φίλου, οδύρομαι διά τον χαράν του αδελφού και δεν υποφέρω να βλέπω τα ξένα καλά, αλλά θεωρώ συμφοράν την ευτυχίαν του πλησίον μου. Πράγματι αυτά θα ημπορούσε να ειπή, εάν θα ήθελε να ομολογήση την αλήθειαν. Επειδή τίποτε από αυτά δεν θέλει να εξομολογηθή, κρατά κατάβαθα την ασθένειαν, η οποία του σιγολυώνει και κατατρώγει τα σπλάγχνα. Από τον τόμο «Βασιλείου Καισαρείας του Μεγάλου, Άπαντα τα έργα, τόμος 6, Ομιλίαι και λόγοι», της σειράς Έλληνες Πατέρες της Εκκλησίας, των Πατερικών Εκδόσεων «Γρηγόριος ο Παλαμάς»

ΠΕΝΘΟΣ ΚΑΙ ΧΑΡΑ ΣΤΟΥΣ ΝΗΠΤΙΚΟΥΣ ΠΑΤΕΡΕΣ ΤΗΣ ΦΙΛΟΚΑΛΙΑΣ

Η εύρεση της πηγής του Ζώντος ύδατος, της Αλήθειας, που θα ξεδιψάσει όλο το είναι του ανθρώπου που την αναζητά, είναι κοπιώδης και επίπονη εργασία. Η πληρότητα όμως που ζει ο άνθρωπος με την επίτευξη του στόχου αυτού, δημιουργεί όχι μόνο το αίσθημα της ανάπαυσης αλλά και το πραγματικό βίωμα της γνήσιας χαράς, η οποία με το υπερχείλισμά της απελευτερώνει τον άνθρωπο από οποιαδήποτε επώδυνη ενθύμηση του προηγούμενου κόπου. Οι Πατέρες της Φιλοκαλίας, οι ιεροί νηπτικοί, αναχωρούσαν από τον κόσμο αυτό, διψασμένοι για αυτά τα καθαρά νερά της θείας Χάριτος, αναζητώντας τα στις ερημιές και στις σπηλιές, με πόνο και άσκηση, πένθος και αδιάλειπτη προσευχή, ακολουθώντας με τον τρόπο αυτόν τα ίχνη του σταυρωμένου Κυρίου τους: «Ὅστις θέλει ὀπίσω μου ἔλθειν, ἀπαρνησάσθω ἑαυτόν καί ἀράτω τόν σταυρόν αὐτοῦ, καί ἀκολουθείτω μοι» (Μαρκ.8,34). Δεν ζούσαν πλέον για τον εαυτό τους αλλά για τον Κύριό τους, απαντώντας με απόλυτη αυτοπροσφορά στην απόλυτη αυτοπροσφορά του Κυρίου. Μπροστά τους είχαν πάντα τον Σταυρό, προσδοκώντας παράλληλα και την Ανάσταση. Η βιοτή τους έγινε θεολογία· όπως ζούσαν σταυροαναστάσιμα, με αδιάλειπτη άσκηση, νήψη και προσευχή, κατά αυτόν τον τρόπο θεολογούσαν. «Εἰ θεολόγος εἶ, προσεύξῃ ἀληθῶς, καὶ εἰ ἀληθῶς προσεύχῃ, θεολόγος εἶ» (Ευάγριος Ποντικός). Ο ασκητικός αγώνας και η πένθιμη πολιτεία, η Χριστομίμητη οδός, για τους ιερούς νηπτικούς της Φιλοκαλίας ήταν το προοίμιο της προσωπικής μεταμόρφωσης, η οποία τους εισήγαγε στην αγάπη και γνώση του Κυρίου, που πληροί και στην παρούσα ζωή την ψυχή με ειρήνη, ανεκδιήγητη χαρά και ανέκφραστη παρηγοριά του Παρακλήτου. Είναι η χαρά εκείνων οι οποίοι «καταξιώθηκαν ἀτιμασθῆναι ὑπὲρ τοῦ ὀνόματος» του Σωτήρα (Πραξ. 5,41), η χαρά εκείνων οι οποίοι έχουν περίσσια χαρά στις θλίψεις και δοκιμασίες (2 Κορ.7,4), εκείνων οι οποίοι είναι «λυπούμενοι» αλλά «ἀεί χαίροντες» (2 Κορ. 6,10). Όλον αυτόν τον πνευματικό πλούτο της ορθόδοξης παράδοσης μας μετέδωσαν οι Πατέρες της Φιλοκαλίας μέσω των συγγραμμάτων τους κατά τρόπο βιωματικό και αγιοπνευματικό. Στην παρούσα μελέτη, προσπαθήσαμε να εξετάσουμε τη διδασκαλία των ιερών νηπτικών όσον αφορά τη μετάνοια και το κατά Θεόν πένθος, το οποίο μακαρίζει ο Κύριος, και τη χαρά ως καρπός του Αγίου Πνεύματος, όπως αποτυπώνεται στα κείμενά τους.