Η πιο ωφέλιμη γνώση είναι η γνώση του εαυτού μας!
Ο Προφήτης Ιερεμίας, θρηνώντας για τις ταλαιπωρίες των ανθρώπων και την αδυναμία της ανθρώπινης φύσεως, έλεγε:
“Γιατί γεννήθηκα; Για να βλέπω κόπους και βάσανα; Γιατί δεν με θανάτωνε ο Κύριος στη μήτρα της μητέρας μου” (πρβλ. Ιερ. 20:18,17).
Ο προφήτης είχε κατανοήσει τι είναι ο άνθρωπος και τι η επίγεια ζωή του. Εσύ άραγε έχεις αυτή την επίγνωση;
Φρόντισε, αδελφέ, να γνωρίσεις τον εαυτό σου, να καταλάβεις τι και ποιος είσαι, γιατί τούτο αποτελεί την επιστήμη των επιστημών και την πιο μεγάλη σοφία.
Πιο χρήσιμη και ωφέλιμη είναι η γνώση του εαυτού σου, παρά οι γνώσεις της αστρονομίας, της φυσικής, των μαθηματικών, της ιατρικής.
Γιατί αυτές εξαντλούνται στην παρούσα ζωή, ενώ η αυτογνωσία έχει προεκτάσεις και στη μέλλουσα.
Για τον υψηλό τούτο σκοπό χρειάζονται σκληρός αγώνας, οξύτατη παρατηρητικότητα, πολλή προσευχή και ενίσχυση του Θεού.
Πρέπει να εισχωρήσεις με το νου μέσα στην καρδιά σου και να εξετάσεις προσεκτικά το είναι σου.
Όσο καλύτερα γνωρίσεις την ψυχή σου, τον έσω άνθρωπο, τόσο καλύτερα θα γνωρίσεις και τον Κύριο, γιατί, διαπιστώνοντας το μεγαλείο και την ανωτερότητα της ψυχής, αποκτάς καθαρότερη την επίγνωση της άπειρης και ασύλληπτης μεγαλοσύνης του Θεού.
Να στοχάζεσαι πάντα τη συντομία και το άδηλο τέρμα της παρούσας ζωής, συνειδητοποιώντας την προσωρινότητα και την ασημαντότητά σου, γιατί αυτός είναι ο δρόμος που σε φέρνει κοντά στον Κύριο.
Όσο γνωρίζεις τον εαυτό σου, τόσο ταπεινώνεσαι, και όσο ταπεινώνεσαι, τόσο αποκτάς φόβο Θεού, που είναι η αρχή της σοφίας, κατά το Σολομώντα (Παροιμ. 1:7).
Αν θέλεις να μάθεις ποιος είσαι, πάρε πρώτα-πρώτα έναν καθρέφτη και κοίταξε μέσα τον εαυτό σου. Κοίταξε και σκέψου: Αυτός που βλέπεις, ο “;άλλος”; άνθρωπος του καθρέφτη, από τι αποτελείται; Από χώμα και νερό! Όσο επίσημος, πλούσιος ή άρχοντας ή σοφός, κι αν είσαι, δεν αξίζεις περισσότερο από ένα πήλινο αγγείο. Ένα πτώμα είσαι ουσιαστικά, μια εικόνα με λίγο χρώμα και κίνηση, που σου δάνεισε η ζωή για λίγα χρόνια. Κι έπειτα; Ξαναγίνεσαι πτώμα και χώμα!
Να τι είσαι ως προς το σώμα. Αλλά και ως προς το πνεύμα, αν βγάλεις το Θεό και τη χάρη Του, δεν είσαι παρά ένας φίλος της ματαιότητος, εχθρός της δικαιοσύνης, καταφρονητής της αλήθειας, κληρονόμος της κολάσεως. Από κάθε άποψη, δηλαδή, είσαι ένα πλάσμα ταλαίπωρο και αξιοθρήνητο -στις βουλές σου τυφλός, στις επιθυμίες σου ακάθαρτος, στα λόγια και τα έργα σου μάταιος, ένα τίποτα, ένα μηδέν, κι ας νομίζεις πώς είσαι κάποιος σπουδαίος.
Ο πιο μεγάλος ηρωισμός και η πιο θαυμαστή γενναιοφροσύνη βρίσκονται στην ταπεινή αναγνώριση της μηδαμινότητός μας.
Αυτή, άλλωστε, είναι η αρχή της λυτρώσεως από πολλά πάθη και ελαττώματα.
Πολλές φορές ο Κύριος ρωτούσε τους ασθενείς, πού θεράπευε, τι ήθελαν και αν επιθυμούσαν να γίνουν καλά. Όχι πώς δεν ήξερε τη βουλή και την επιθυμία τους, αλλά για να συνειδητοποιήσουν καλύτερα την κατάστασή τους και να την ομολογήσουν ξεκάθαρα. Θυμάσαι τι έλεγε και ο προφήτης Δαβίδ, όταν ζητούσε από το Θεό να τον συγχωρήσει; “Αναγνωρίζω την παρανομία”; (Ψαλμ. 50:5).
Τον μεγαλύτερο κίνδυνο διατρέχει ο ασθενής εκείνος πού δεν γνωρίζει την αρρώστια του. Όσοι έχουν χάσει τα λογικά τους, πάσχουν από την πιο σοβαρή ασθένεια. Μά δεν το καταλαβαίνουν ούτε θλίβονται γι΄αυτό, αλλά τους βλέπεις να γελούν και να χαίρονται, με τρόπο πού σε κάνει να κλαις. Μήπως όμως δεν μοιάζουν σ΄αυτούς και όσοι τάχα λογικοί άνθρωποι δεν γνωρίζουν τον εαυτό τους και τη φύση τους και τον προορισμό τους;
Το κακό, αδελφέ, δεν είναι έξω από μας. Μέσα μας είναι. Γι΄αυτό και τόσο δύσκολα θεραπευόμαστε, επειδή δεν βλέπουμε την αρρώστια μας.
Πληγές πού δεν φαίνονται και αμαρτίες που δεν αναγνωρίζονται, δεν διορθώνονται.
Σε τούτον τον αγώνα αξίζει να βάλεις όλον τον πόθο σου και να ρίξεις όλες τις δυνάμεις σου.
Τι είσαι; Από πού ήρθες; Πού βρίσκεσαι και πού πηγαίνεις; Πρίν από τη σύλληψή σου δεν υπήρχες. Δεν ήσουνα τίποτα. Ο Θεός οικονόμησε να έρθεις στον κόσμο κι Εκείνος σου έδωσε ό,τι έχεις, τόσο τα φυσικά σου χαρίσματα-ρώμη, ομορφιά, ευφυϊα, αισθήσεις κ.λ.π. -όσο και τα επίγεια αποκτήματα, που εξαρτώνται άμεσα από τα χαρίσματα- χρήματα, περιουσία, αξιώματα. Επομένως, “τι έχεις πού να μην το έλαβες; Και αφού το έλαβες από το Θεό, γιατί καυχιέσαι σαν να μην το είχες λάβει ως δώρο;”; (Α΄Κορ. 4:7). Αν δεν έχεις τελείως τυφλωθεί από την υπερηφάνεια και τη φιληδονία, αν δεν έχεις σκοτιστεί πέρα για πέρα από το διάβολο, το πνεύμα του σκότους, αν είσαι λογικό πλάσμα του Θεού, “κατ΄εικόνα και καθ΄ομοίωσιν” Εκείνου, δεν μπορείς παρά να ομολογήσεις την ανεκδιήγητη ευεργετικότητά Του, πού όλα σου τα χάρισε, βασιλιά της κτίσεως σ΄έκανε, αλλά και με το ίδιο Του το Αίμα σε λύτρωσε από τον αιώνιο θάνατο. Και τότε θα ταπεινωθείς βαθιά, και η ταπείνωση αυτή θα είναι η αρχή της μετάνοιας και της σωτηρίας σου. Η ταπείνωση αυτή θα σε κάνει να ποθήσεις ακανίκητα τον Ευεργέτη και Σωτήρα σου.
Λέγεται πώς κάποτε ο αείμνηστος και ευσεβής βασιλιάς Θεοδόσιος ο Μέγας (379-395) πρόσταξε κι έβαλαν το θρόνο του στην ακροθαλασσιά.
Ύστερα κάθησε εκεί όπως και στο παλάτι, μπροστά στους άρχοντες και τους αξιωματούχους, και είπε δυνατά για να τον ακούσουν όλοι:
– Θάλασσα, με τη δύναμη και την εξουσία που έχω, σε διατάζω να μην προχωρήσεις πέρ΄από τα όρια σου και να μη βρέξεις το θρόνο μου!
Οι άρχοντες απορούσαν με όσα έβλεπαν και άκουγαν, γιατί δεν καταλάβαιναν τι σκοπό είχε ο βασιλιάς. Δεν πέρασε όμως πολλή ώρα, κι ένα δυνατό κύμα, που ήρθε ξαφνικά, όχι μόνο το θρόνο έβρεξε, μά και το βασιλιά έκανε μούσκεμα από το κεφάλι ως τα πόδια. Τότε ο σοφός Θεοδόσιος νουθέτησε τους ακροατές του:
– Ας μάθουν όλοι, πώς η δύναμη των κοσμικών βασιλέων είναι πρόσκαιρη και μάταιη. Αιώνιος και αληθινός Βασιλιάς όλης της κτίσεως είναι μόνο ο Βασιλιάς των βασιλέων, Αυτός που δημιούργησε από το μηδέν τον ουρανό και τη γη και τη θάλασσα και όλα όσα υπάρχουν σ΄αυτά, ορατά και αόρατα.
Και μπροστά στα μάτια των κατάπληκτων αρχόντων, κατέβηκε από το θρόνο και τράβηξε για την εκκλησία, όπου έβγαλε το στέμμα του και το απόθεσε μ΄ευλάβεια στην ιερή κεφαλή του Εσταυρωμένου. Από την ημέρα εκείνη και ως το θάνατό του δεν ξαναφόρεσε το διακριτικό της βασιλικής του εξουσίας.
Ας στοχαστούμεν, λοιπόν, κι εμείς τη μηδαμινότητα και τη ματαιότητα της εξουσίας που τυχόν έχουμε.
Ας στοχαστούμε τη βραχύτητα της ζωής μας κι ας μη μένουμε προσκολλημένοι σ΄αυτήν.
Ας μην κυνηγάμε τα ψεύτικα, για να κερδίσουμε τ΄αληθινά, που μας υπόσχεται ο Κύριός μας Ιησούς Χριστός.
Νά διορθώσης τόν ἑαυτό σου, παρά τούς ἄλλους
Ἄν διόρθωσης τόν ἑαυτό σου, ἀµέσως διορθώνεται ἕνα κοµµατάκι τῆς Ἐκκλησίας. Ἐάν φυσικά αὐτό τό ἔκαναν ὅλοι, ἡ Ἐκκλησία θά ἦταν διορθωµένη. Ἄλλα σήµερα οἱ ἄνθρωποιἀσχολοῦνται µἐ ὅλα τα ἄλλα θέµατα ἐκτός ἀπό τόν ἑαυτό τους. Γιατί τό νά ἀσχολῆσαι µέ τόν ἑαυτό σου ἔχει κόπο, ἐνῶ τό νά ἀσχολῆσαι µέ τούς ἄλλους εἶναι εὔκολο.
Ἐάν ἀσχοληθούµε µέ τήν διόρθωση τοῦ ἑαυτοῦ µας καί στραφοῦµε πιό πολύ στήν «ἐσωτερική» δράση παρά στήν ἐξωτερική, δίνοντας τά πρωτεῖα στήν θεία βοήθεια, θά βοηθήσουµε τούς ἄλλους περισσότερο καί θετικώτερα. Ἐπιπλέον θά ἔχουµε καί τήν ἐσωτερική µας γαλήνη, ἡ ὁποία θά βοηθάη ἀθόρυβα τίς ψυχές πού θά συναντάµε, γιατί ἡ ἐσωτερική πνευµατική κατάσταση προδίδει τήν ἀρετή τῆς ψυχῆς καί ἀλλοιώνει ψυχές.
Ὅταν ἐπιδίδεται κανείς στήν ἐξωτερική δράση, πρίν φθάση στήν
λαµπικαρισµένη ἐσωτερική πνευµατική κατάσταση, µπορεῖ νά κάνη κάποιον πνευµατικό ἀγώνα, ἀλλά ἔχει στενοχώρια, ἄγχος, ἔλλειψη ἐµπιστοσύνης στόν Θεό, καί συχνά χάνει τήν ἠρεµία του.
Ἐάν δέν κάνη καλό τόν ἑαυτό του, δέν µπορεῖ νά πῆ ὅτι τό ἐνδιαφέρον του γιά τό κοινό καλό εἶναι καθαρό. Ὅταν ἐλευθερωθῆ ἀπό τόν παλαιό του ἄνθρωπο καί ἀπό καθετί κοσµικό,ἔχει πλέον τήν θεία Χάρη, ὁπότε καί ὁ ἴδιος ἀναπαύεται, ἀλλά καί κάθε εἴδους ἄνθρωπο ἀναπαύει.
Ἄν ὄµως δέν ἔχη Χάρη Θεοῦ, δέν µπορεῖ οὔτε στόν ἑαυτό του νά ἔπιβληθη οὔτε τούς ἄλλους νά βοηθήση, γιά νά φέρη θεῖο ἀποτέλεσµα. Πρέπει νά βουτηχθῆ στήν Χάρη καί ὕστερα νά χρησιµοποιηθοῦν οἱ ἁγιασµένες πλέον δυνάµεις του γιά τήν σωτηρία τῶν ἄλλων.
Γέροντος Παϊσίου Ἁγιορείτου, «Πνευματική Ἀφύπνιση», Λόγοι Β'.
http://wwwtaxiarhes.blogspot.gr
http://pneumatikixara.blogspot.gr
ΦΩΝΗ ΓΕΡΩΝ ΠAΪΣΙΟΥ ( ΣΠΑΝΙΑ ΣΥΝΟΜΙΛΙΑ ) ΜΙΛΑΕΙ:
Για την αγάπη και την ταπείνωση, για την ταπείνωση και την υπερηφάνεια.
Η Χάρη του Θεού μας παιδαγωγεί στην ταπείνωση, για τη διάκριση, για την ευχή του Ιησού, για τη νοερά προσευχή, για την απλότητα, για τον παπα-Τύχωνα, περιγράφει την κοίμηση του παπα Τύχωνα.
Π. Αντώνιος Παπανικολάου. Από ένα περιοδικό έγινα Ιερέας!
Η ζωή ενός ιερέα που καταφέρνει να βοηθάει αθόρυβα και αποτελεσματικά την κοινωνία
«Δεν ένιωθα διαφορετικός από τους άλλους. Απλώς άλλα πράγματα με έκαναν ευτυχισμένο.
Μου άρεσε στο σχολείο να οργανώνομαι,να μιλάω,να βοηθάω.Μου άρεσε το ψάρεμα.
Μπορούσα να κάθομαι στη θάλασσα ώρες, να την κοιτάζω, να σκέφτομαι.
Μου άρεσαν τα ήρεμα πράγματα,
όχι η πολλή βαβούρα» λέει και το νόημα των λόγων που εκφέρει με γαλήνιο ηχόχρωμα, τέτοιο που μετά βίας ξεκινά να αποτυπώνεται στο κασετόφωνο, κοντράρει σχεδόν φάλτσα στα γέλια των παιδιών που καλλιτεχνούν παραδίπλα.
Ο πατέρας Αντώνιος Παπανικολάου, ο κλειδοκράτορας της «Κιβωτού του Κόσμου», συμπληρώνει το 2018 20 χρόνια το φασαρίας.
«Μπήκα χωρίς να το καταλάβω σε αυτή τη δουλειά.
Χαζεύοντας ένα ιεραποστολικό περιοδικό που ερχόταν στο σπίτι μας σκέφτηκα ότι θα ήθελα να ταξιδέψω σε μια ιεραποστολή.
Τελείωσα δάσκαλος και μετά μπήκα στη Θεολογία.
Τότε, στα 22 μου και κατά τη διάρκεια της Θεολογικής Σχολής, ξεκίνησα τις ιεραποστολές στο εξωτερικό: Γκάνα, Κένυα, Βραζιλία...
Ολα αυτά που είδα και έζησα μου άλλαξαν τόσο πολύ το μυαλό.
Οταν ήρθα εδώ ένιωθα... 150 χρόνων».
Και όταν λέει «εδώ» αναφέρεται στον Αγιο Γεώργιο Κολωνού.
Εκεί, δηλαδή, όπου εκλήθη στα 26 του χρόνια και ύστερα από τις ανά τον κόσμο περιηγήσεις του να τα βγάλει πέρα σε μία από τις σκληρότερες γειτονιές της Αθήνας.
«Γεννήθηκα στη Χίο το 1971, σε μια φτωχή και πολυμελή οικογένεια.
Μεγάλωσα στη Δραπετσώνα.
Θυμάμαι τότε, αν σηκωνόσουν 5-5.30 το πρωί, όλες οι πολυκατοικίες είχαν φώτα.
Ηταν οι εργάτες που ξυπνούσαν να πάνε στις δουλειές τους στα εργοστάσια... προτού τα κλείσουν.
Είχα μεγαλώσει σε αυτό το κοινοτικό πνεύμα».
Η προσγείωση είναι απότομη.
«Μπορεί εδώ στην Ελλάδα να μην υπήρχαν αυτά τα τόσο μεγάλα προβλήματα που συνάντησα με τις ιεραποστολές.
Υπήρχαν και υπάρχουν όμως μεγάλα ελλείμματα σε αξίες, στέρηση από τον λόγο του Θεού. Και φτώχεια βέβαια.
Ανοίχτηκε ξαφνικά ένας δρόμος μπροστά μου.
Τόσες ανάγκες, να μου ζητούν παιδιά βοήθεια και εγώ να κόβω βόλτες μέσα στο σπίτι μου και να μην ξέρω τι να κάνω,να μην μπορώ να κοιμηθώ».
Τώρα, αντί να χαζεύει τη θάλασσα, ξεκινάει να χαζεύει τις πλατείες που είναι γεμάτες μικρά παιδιά στις 10 και στις 11 το πρωί.
«Προσπαθούσα να καταλάβω τι κάνουν. Γιατί δεν πηγαίνουν σχολείο. Ωσπου μια μέρα βγήκα να παίξω μαζί τους μπάσκετ. Να γίνω ένα μαζί τους, να καταλάβω».
Αυτή η προσπάθεια που σήμερα αποτυπώνεται σε ένα υπερσύγχρονο τριώροφο κτίριο στον Κολωνό ξεκίνησε από έναν πρώην καφενέ στον οποίο μάζευε σιγά σιγά τα παιδιά από τους δρόμους και τους έκανε μαθήματα.
«Χωρίς σχέδιο, χωρίς να σκέφτομαι αυτό που σήμερα βλέπετε, κινούμενος από την αγάπη μου για τον κόσμο που είναι στο περιθώριο, άνθρωποι δυσκολεμένοι.
Αποφασίζω λοιπόν να κάνω το πρώτο βήμα, να έρθω εγώ προς αυτούς και να μάθω γιατί να είναι σε αυτή την κατάσταση».
Τα μέτωπα πολλά.
«Επρεπε να συγκρουστούμε με το κατεστημένο, να κλείσουμε στέκια ναρκωτικών.
Επρεπε να απομυθοποιήσουμε λανθασμένες ιδέες, να πάψει να αποτελεί πρότυπο η εικόνα της μαγκιάς ας πούμε του πατέρα που έκλεβε και κατέληγε στη φυλακή.
Δεν είναι τυχαίο το πόσα παιδιά επικοινωνούν από εδώ με τους πατεράδες τους μέσα από τις φυλακές.
Μαγκιά λοιπόν είναι να πηγαίνεις στο σχολείο σταθερά. Μαγκιά είναι να βγεις από αυτό το λούκι και να μπορέσεις να βοηθήσεις κάποιον άλλον παραπέρα.
Μαγκιά είναι να πέφτεις και να σηκώνεσαι.
Οσες φορές κι αν πέσεις,άλλες τόσες να ξανασηκωθείς».
Με την πάροδο των χρόνων στα ελληνόπουλα προστέθηκαν και παιδιά μεταναστών ή προσφύγων.
«Να δείτε τον τρόπο με τον οποίο συμβιώνουν όλα μαζί.
Εδώ πραγματοποιείται ένα πείραμα που αποδεικνύει ότι μπορούμε τελικά να ζούμε αρμονικά χωρίς χαρακιές και όρια, “εδώ εσύ, εκεί εγώ”.
Το καταφέραμε με τον σεβασμό και την άδολη αγάπη.
Προσφυγόπουλα που έδωσαν τα πάντα για να φτάσουν στο “όνειρο”.
Και απογοητεύτηκαν.
Και ο σκοπός μας δεν είναι να παραβιάσουμε τα ιερά και τα όσιά τους.
Και εγώ από πρόσφυγες κατάγομαι, Μικρασιάτες.
Αυτούς που οι παλαιοελλαδίτες αποκαλούσαν “πρόσφυγες”γιατί ήρθαν να φάνε το βιος τους.Τους το λέω και αμέσως παίρνουν τα πάνω τους».
Ξεκαθαρίζει πως ό,τι βλέπουμε είναι φτιαγμένο από «την αγάπη του κόσμου», μακριά από την Εκκλησία ή τα κρατικά κονδύλια. Από πλούσιους; «Από τον απλό κόσμο, τον φτωχό κόσμο.
Από αυτούς, όπως και να ΄χει, πάντα κάτι θα λείπει. O πλούσιος είναι που φοβάται.Υπάρχει μια λαϊκή παροιμία που λέει ο πλούσιος “να σου δίνω εγώ, φτωχέ, να γίνω σαν και σε”». Παρ΄ όλα αυτά, μπαίνει συχνά στον δυσάρεστο πειρασμό να ζητήσει και από αλλού. «Από τα υπουργεία διευκολύνσεις για να πάνε τα παιδιά σχολείο.
Από τις αστυνομίες...Τις προάλλες πέντε περιπολικά μάντρωσαν ένα δικό μας παιδί επειδή δεν είχε χαρτιά.
Ηταν με το αδελφάκι του 6 χρόνων.
Ο μικρός έτρεξε και κρύφτηκε εδώ μέσα. Τον άλλον τον τραβούσαν γιατί ο χώρος εδώ είναι άσυλο, δεν μπορούν να μπουν μέσα. Πήγα στον διοικητή.
Τι σχιζοφρένεια, μέσα από μας να μαθαίνουν να αγαπάνε τη χώρα,και ξαφνικά να αντιμετωπίζει πάλι όλη αυτή την ασχήμια από αγράμματους, αμόρφωτους...
Και βρίσκονται πολλοί μέσα σε αυτόν τον χώρο. Απαιτήσαμε οι συγκεκριμένοι να υποστούν τις συνέπειες.
Εμείς φέραμε γιατρό για το παιδάκι, είχε πάθει νευρικό κλονισμό».
Ο πατέρας Αντώνιος Παπανικολάου στο παράθυρο της «Κιβωτού», ένα πραγματικό παράθυρο στη ζωή για τα παιδιά του
Η «ανώνυμη» Αντα
ΣΤΗΝ αθηναϊκή... Αγρια Δύση που «ήταν θέλημα Θεού» να φθάσει, έχει καθημερινά να κάνει με τους νέους νόμους που στέλνουν από ΄κεί που ΄ρθαν όσους μετανάστες είχαν την ατυχία να φθάσουν στα νοσοκομεία χωρίς χαρτιά.
Εχει να κάνει με εθνικιστές που σπάνε τζάμια και φωνάζουν συνθήματα.
Εχει όμως να κάνει και με τον κομμουνιστή μανάβη που «δεν γουστάρει την Εκκλησία» αλλά γουστάρει αυτόν και στέλνει προμήθειες δωρεάν.
Και βρίσκουν σ΄ αυτόν καταφυγή από γυναίκες κακοποιημένες ως τη σύζυγο του Πρωθυπουργού.
Για διαφορετικούς λόγους καθεμιά.
Οι κακοποιημένες για μια ζεστή κουβέντα και συμπαράσταση. Η κυρία Αντα Παπανδρέου για να συνδράμει αθόρυβα το έργο της «Κιβωτού» του.
Το «ιερό απόρρητο» ισχύει για αμφότερες τις περιπτώσεις: «Δεν θέλω να μιλήσω ούτε για την απλή γυναίκα που έρχεται κοντά μας ούτε για την “επώνυμη” που βοηθάει θέλοντας να κρατηθεί μυστική η συμπαράστασή της και να γίνει “ανώνυμη”» λέει.
Εκείνος ακούει αλλά δεν μαρτυρά.
Απλώς εύχεται «ο Χριστός να αναστήσει σε όλους μας την άδολη,την καθαρή αγάπη,τη ζωή μέσα μας,γιατί δυστυχώς πολλοί άνθρωποι δεν ζουν.
Εχουμε χαθεί μέσα στο εγώ μας».
Και για το τέλος φυλάει μια συμβουλή:
«Να ανοιχτούμε ο ένας προς τον άλλον.
Εκεί θα δούμε το θαύμα και στη δική μας τη ζωή».
Γιατί προσπαθούμε, κουραζόμαστε και ζούμε;
«Η αμοιβή δεν δίδεται εις τον άνθρωπον δια την εργασίαν της αρετής, αλλά δια την ταπείνωσιν αυτού».
Ο άγιος Ισαάκ ο Σύρος ξεκάθαρα αναφέρει ότι ο άνθρωπος ασκείται όχι για να αμειφθεί λόγο των πνευματικών κατορθωμάτων των οποίων έπραξε αλλά η αμοιβή του, δηλαδή η έλξης της Χάριτος θα πραγματωθεί λόγο της ταπείνωσης η οποία καλλιεργείται δια της ασκήσεως.
Είναι πολύ σημαντικό να καταλάβουμε ότι η ασκητική ζωή που μας προτείνει η Εκκλησία, δεν είναι μία ζωή κανόνων, στερήσεων, «πρέπει», ώστε να είμαστε αρεστοί στον Θεό.
Ο Θεός μας αγαπά ακόμα και στην αμαρτία μας. Η αγάπη του Θεού δεν εκπίπτει. Όμως για να νιώσουμε αυτήν την αγάπη του Θεού στην ζωή μας θα πρέπει εμείς να διαμορφώσουμε την ύπαρξή μας έτσι ώστε η Χάρις να γίνεται αποδεκτή, να βρει χώρο μέσα μας να ενεργήσει ώστε ο Θεός να γίνεται αντιληπτός και «κατανοητός» όχι νοησιαρχικά αλλά βιωματικά.
Η ταπείνωση, δηλαδή η αίσθηση του ανθρώπου ότι είναι χρεώστης απέναντι στον κόσμο και στον Θεό, η παραδοχή του ανθρώπου ότι κάθε προσπάθεια αυτονομίας του θα καταλήξει σε αποτυχία, η αποδοχή της ανεπάρκειας του ανθρώπου για επίτευξη του αγαθού χωρίς την Χάρη είναι το ζητούμενο στην πνευματική ζωή.
Ακόμα όμως και αυτό, δηλαδή η απόκτηση της ταπείνωσης δεν πρέπει να γίνει αυτοσκοπός. Καμία αρετή δεν πρέπει να γίνεται αυτοσκοπός. Καμία αρετή δεν πρέπει να παίρνει την θέση του Χριστού. Αυτό που επιδιώκει ο ταπεινός άνθρωπος δεν είναι να μείνει στην ταπείνωση, αλλά να αποκτήσει σχέση με τον Χριστό. Τον Χριστό ποθεί, τον Χριστό αναζητά. Η ταπείνωση λοιπόν του δείχνει τον δρόμο προς τον Χριστό, του δείχνει τον δρόμο της Αγάπης.
Λέγει ο Άγιος Ιωάννης της Κλίμακος: «Αγάπη και ταπείνωσις! Ιερό ζεύγος! Η μία υψώνει και η άλλη συγκρατεί όσους υψώθηκαν και δεν τους αφήνει ποτέ να πέσουν».
Μεγάλος ο λόγος του Αγίου Ιωάννου. Μας φανερώνει το πόσο ωφελείται κάποιος από την αγάπη αλλά και το πόσο ασφαλισμένος είναι κανείς με την ταπείνωση.
Ποιος είναι τελικά ταπεινός; Είναι εκείνος που δεν γνωρίσαμε ποτέ, που μάλλον δεν θα γνωρίσουμε ποτέ γιατί ξέρει καλά να κρύβεται. Κρύβεται γιατί δεν θα αντέξουμε την ζωή του, θα τον πούμε τρελό, χαζό, ανόητο. Όχι ότι θα νιώσει προσβολή, δεν φοβάται μήπως αμφισβητήσουμε την ζωή του, τις επιλογές του, την νοοτροπία του. Θέλει να μας προφυλάξει από αυτά που θα σκεφτούμε, για την κατάκριση και την αλαζονεία που θα θεριέψει μέσα μας. Γι’αυτό και τον ταπεινό δεν θα τον ακούσουμε να μιλά, προτιμά την σιωπή, δεν θα τον δούμε να διεκδικεί πρωτοκαθεδρίες γιατί αναπαύεται στις σκιές της αφάνειας.
Οι περισσότεροι από εμάς πασχίζουμε να αφήσουμε το επίγειο σημάδι μας στην γη. Ποθούμε μανιωδώς να μας θυμούνται καλά οι άνθρωποι και τώρα και μετά τον θάνατό μας. Ματαιοδοξία.
Πολλοί άνθρωποι ταπεινοί αγίασαν και έγιναν γνωστοί καθώς η Χάρις του Θεού τους ανέδειξε φωτεινά παραδείγματα για όλους μας. Σίγουρα όμως υπάρχουν αναρίθμητοι που μείνανε ως ανύπαρκτοι στην γνώση μας, μείνανε μακριά από την άδοξη δόξα που πολλές φορές προσφέρουμε εμείς οι άνθρωποι. Ανύπαρκτοι για εμάς οι όντως υπαρκτοί. Άδοξοι, οι όντως δοξασμένοι από τον Θεό.
Η πείρα της ζωής μας διδάσκει ότι όσο κι αν οι άνθρωποι πετύχουν στον κόσμο τούτο καμία ωφέλεια δεν έχουν εάν δεν αποκτήσουν ταπεινή καρδιά και αγάπη. Αυτό λοιπόν μας προτρέπει η Εκκλησία μας με το στόμα τον Θεοφόρων Πατέρων της, να ζήσουμε δια της ασκητικής ζωής ταπεινά και με αγάπη. Δεν είναι εύκολη η εν Χριστώ ζωή, δεν είναι όμως και ακατόρθωτη. Δεν είναι για λίγους, είναι για όλους. Δεν είναι ακίνδυνη, πάντα υπάρχει ο κίνδυνος της υπερηφάνειας, των δεξιών λογισμών που προέρχονται από την τάση μας για αυτοθέωση.
Θέλει βία του εαυτού μας για να γίνουμε πράοι και ταπεινοί όπως ο Κύριος.
Σε έναν τοίχο στον δρόμο διάβασα το εξής: «Η ειρήνη τους είναι πόλεμος. Γι’ αυτό πόλεμο στην ειρήνη τους». Θέλει να πολεμήσεις με τα πάθη σου για να ειρηνεύσεις, θέλει να κουραστείς για να αναπαυτείς, θέλει να μισήσεις για να αγαπήσεις, θέλει να σιωπήσεις ώστε να ακούσεις, θέλει να υποταχθείς ώστε να κυριαρχήσεις, θέλει να αγωνιστείς ώστε να στεφανωθείς, θέλει να ταπεινωθείς ώστε να υψωθείς.
Όλα αυτά μπορεί να γίνουν. Όλα αυτά μπορεί να επιδιώκονται. Μην ξεχνάμε όμως τον λόγο που τα κάνουμε όλα αυτά.
Γιατί προσπαθούμε; Γιατί κουραζόμαστε; Γιατί ζούμε;
Για να βρούμε τον Χριστό, μάλλον για να δούμε επιτέλους τον Χριστό που στέκει μπροστά μας από την αρχή και μας καλεί να μείνουμε μαζί Του μέχρι το τέλος. Ένα τέλος που δεν έχει τέλος μα μόνο αρχή.
αρχιμ.Παύλος Παπαδόπουλος
Εγγραφή σε:
Σχόλια (Atom)